رسته شغلی حراست از جمله مشاغلی است که به دلیل اهمیت بالای امنیت در سازمانها، مؤسسات و اماکن مختلف، همواره مورد توجه قرار میگیرد. این شغل نه تنها نیاز به مهارتهای فیزیکی و ذهنی خاصی دارد، بلکه مستلزم داشتن مدرک معتبر و تخصص کافی است. در این مقاله، به بررسی مراحل و شرایط گرفتن مدرک حراست، مزایای این مدرک، و نکات مهمی که باید در این مسیر بدانید، میپردازیم.

1- معرفی شغل حراست
حراست به معنای حفظ امنیت و نظارت بر اماکن، افراد و اموال است. این شغل در محیطهای مختلفی مانند شرکتها، کارخانهها، مراکز خرید، بیمارستانها، فرودگاهها و حتی منازل مسکونی انجام میشود. حراست نیرویی است که هدف آن ایجاد امنیت، مدیریت نظم و آرامش در شرایط مختلف و متفاوت است. وظایف اصلی یک مسئول حراست شامل موارد زیر است:
- نظارت بر ورود و خروج افراد و خودروهای مختلف، اعم از افراد ناشناس و همینطور شناخته شده شرکت، سازمان و یا کارخانجات
- کنترل و بازبینی دوربینهای مداربسته
- انجام گشتهای امنیتی در داخل و محیط اطراف در زمان و شیفت های مختلف
- گزارشدهی وقایع و حوادثی که در زمان های مختلف اتفاق افتاده و لازم است با توجه به آن، پاسخگویی صورت بگیرد
- همکاری با نیروهای انتظامی در مواقع ضروری که لازم است نیروی انتظامی با توجه به حکم و حقی که دارد وارد موضوع و یا مسئله بوجود آمده شود.
- پیشگیری از جرایم و تخلفاتی که ممکن است در هر زمان و شرایطی بوجود بیاید
- مدیریت و کنترل کردن بحران های مختلفی که در حوزه امنیتی که ممکن است ایجاد شود.
- و…
2- اهمیت گرفتن مدرک حراست
داشتن مدرک حراست نه تنها به شما کمک میکند تا به صورت حرفهای وارد این حوزه شوید، بلکه اعتبار و تخصص شما را در نزد کارفرمایان افزایش میدهد. این مدرک نشاندهنده این است که شما دورههای آموزشی لازم را گذراندهاید و با قوانین، مقررات و تکنیکهای مربوط به حراست و نگهبانی آشنا هستید. خیلی از شرکت ها به دلیل حساسیت بالای شغل حراست، فقط از شرکت ها و یا افرادی که میشناسند، پرسنل استخدام می کنند و به هر شخص و یا فردی چه با تجربه و یا بی تجربه، اعتماد نمی کنند.
مزایای گرفتن مدرک حراست:
- افزایش فرصتهای شغلی: بسیاری از سازمانها و شرکتها ترجیح میدهند افرادی را استخدام کنند که دارای مدرک معتبر در این زمینه باشند. یکی از لازمه های قبول شدن در مصاحبه های شغلی حراست در بیشتر شرکت ها، داشتن مدرک و گواهی نامه دوره های آموزشی مرتبط با حرفه حراست می باشد.
- درآمد بالاتر: داشتن مدرک میتواند به شما کمک کند تا در موقعیتهای شغلی با درآمد بالاتر قرار بگیرید چون شما مدرک و دوره های آموزشی معتبری را در این حوزه پشت سر گذراندید.
- ارتقا و جایگاه شغلی بالاتر: شغل حراست نیز مانند دیگر شغل ها، دارای جایگاه های مختلف می باشد. اگر شما دارای مدرک مرتبط با شغل حراست داشته باشید، احتمال ارتقای شغلی شما را بسیار بالا میبرد. مواردی مانند شرشیفت و یا مدیر حراست از جمله موقعیت هایی است که در این حوزه، دارای مقام بالاتری نسبت به سایر موقعیت های شغلی حراست دارد.
- ارتقای مهارتها: فارغ از بحث گرفتن مدرک حراست، دورههای آموزشی مرتبط با حراست و آموزش دیدن توسط افراد باتجربه و مجرب، به شما کمک میکنند تا مهارتهای خود را در زمینههای مختلف مانند مدیریت بحران، دفاع شخصی و استفاده از تجهیزات امنیتی در زمان درست و مناسب را ارتقا دهید.
- اعتبار حرفهای: داشتن مدرک معتبر نشاندهنده تعهد شما به حرفهتان است و اعتبار شما را در نزد همکاران و کارفرمایان افزایش میدهد و موجب میشود به شما اعتماد بیشتری شود نسبت به کسانی که در این شغل وارد شدند و مدرکی ندارند.
3- مراحل گرفتن مدرک حراست
برای گرفتن مدرک حراست، بایستی مراحل زیر را طی کنید:
1.3- تحصیلات و شرایط اولیه:
- حداقل مدرک تحصیلی: در بیشتر موارد، داشتن حداقل مدرک دیپلم برای ورود به دورههای حراست و نگهبانی کافی است. البته ممکن است افرادی را بشناسید و یا دیده باشید که در شغل حراست مشغول به کار هستند اما مدرکی پایین تر از دیپلم دارند. برخی از شرکت ها و یا سازمان ها نیز ممکن است به مدرک تحصیلی بالاتری و یا حتی مدرک تحصیلی یکسری دانشگاه های خاص را نیاز داشته باشند.
- شرایط سنی: معمولاً سن متقاضیان باید بین ۱۸ تا ۴۵ سال باشد. هم از این جهت که از لحاظ فیزیکی و هم از لحاظ شرایط معاشرتی در وضعیت مناسبی باشند. برای مثال فرض کنید که یک نیروی حراست با شصت سال سن در وضعیتی قرار بگیرد که لازم باشد به دنبال سارق بدود، در این شرایط احتمال به نتیجه رسیدن این فرد و گرفتن سارق، بسیار پایین است نسبت به شخص بیست و پنج ساله ای که از لحاظ بدنی در بالاترین وضعیت آمادگی جسمانی قرار دارد.
- سلامت جسمی و روانی: از آنجا که این شغل نیاز به فعالیت فیزیکی و حضور ذهن دارد، داشتن سلامت جسمی و روانی از اهمیت بالایی برخوردار است. برای مثال شخصی که در بدن خود پلاتین دارد و نمیتواند عملکرد سریع و چابکی داشته باشد، و یا دچار حواس پرتی یا فراموشی است، و یا اینکه شخصیتی آزار دهنده دارد، برای رسته شغلی حراست مناسب نیست.
2.3- ثبت نام در دوره های آموزشی:
برای گرفتن مدرک حراست، باید در دورههای آموزشی معتبر شرکت کنید. این دورهها معمولاً توسط مؤسسات آموزشی خصوصی، موسسه های حفاظتی مراقبتی، سازمانهای دولتی یا مراکز آموزش فنی و حرفهای برگزار میشوند. این موسسات عموما دارای مجوزهای آموزشی از بعضی مراکز مانند سازمان فراجا هستند. برخی از موضوعاتی که در این دورهها آموزش داده میشوند عبارتند از:
- مبانی امنیت و حراست: آشنایی با اصول اولیه امنیت، انواع تهدیدات و روشهای پیشگیری از جرایم و سرقت هایی که ممکن است در قسمت های مختلف پاساژ، شرکت و یا کارخانجات پیش بیاید.
- قوانین و مقررات: آشنایی با قوانین مرتبط با حراست و نگهبانی، حقوق و وظایف نگهبانان و مسئولان حراست. البته برای قوانین و مقررات و همچنین سطح دسترسی در شرایط مختلف، سازمان ها هر کدام شرایط خاص خودشان را دارند و بنابراین نباید به قوانین و مقررات اولیه دوره های آموزشی اکتفا کرد و بایستی حتما با شرایط سازمانی که در آینده در آن مشغول به کار می شوید حتما آشنا و مسلط شوید.
- دفاع شخصی: آموزش تکنیکهای دفاع شخصی برای مقابله با تهدیدات فیزیکی در مواقعی که لازم است از خود دفاع کنید. البته برای بحث دفاع شخصی بایستی حتما در شرایط مناسب و با آگاهی کامل با شخص درگیر شوید. بارها پیش آمده به دلیل درگیری نیروی حراست با فرد خاطی، شکایت های مختلفی در خصوص درگیری بوجود آمده است. پس بنابراین برای جلوگیری از دردسر حتما در دوره های آموزشی به مبحث اینکه در چه مواقعی درگیر شویم و چطور درگیر شویم دقت ویژه ای داشته باشید.
- استفاده از تجهیزات امنیتی و دفاعی: آموزش کار با دوربینهای مداربسته، سیستمهای کنترل دسترسی و سایر تجهیزات امنیتی مانند باتوم و شوکر و هر تجهیزاتی که لازم است یک نیروی حراست از آن در شرایط مختلف استفاده کند.
- مدیریت بحران: آموزش نحوه برخورد با شرایط بحرانی مانند آتشسوزی، زلزله، صحبت با مشتری شاکی و سایر حوادث غیرمترقبه.
3.3- گذراندن دوره کارآموزی حراست:
پس از اتمام دورههای تئوری، معمولاً باید یک دوره کارآموزی را در محیطهای واقعی بگذرانید. این دوره به شما کمک میکند تا دانش و مهارتهای خود را در عمل به کار بگیرید و با چالشهای واقعی این شغل آشنا شوید.
4.3- شرکت در آزمون عملی و تئوری و دریافت مدرک:
پس از گذراندن دورههای آموزشی و کارآموزی، باید در آزمون نهایی شرکت کنید. این آزمون معمولاً شامل بخشهای تئوری و عملی است و در صورت قبولی، مدرک حراست به شما اعطا میشود.
4- انواع مدرک حراست
مدارک حراست بسته به سطح تخصص و نوع دورهای که گذراندهاید، میتوانند متفاوت باشند. برخی از این مدارک عبارتند از:
- مدرک پایه حراست و نگهبانی: این مدرک برای افرادی است که تازه وارد این حوزه شدهاند و شامل آموزشهای اولیه و عمومی است.
- مدرک پیشرفته حراست: این مدرک برای افرادی است که تجربه بیشتری در این حوزه دارند و دورههای تخصصیتری را گذراندهاند.
- مدرک تخصصی در زمینههای خاص: برخی مدارک به صورت تخصصی در زمینههایی مانند حراست بانکی، حراست ارتش، حراست فرودگاهی یا حراست بیمارستانی ارائه میشوند. ممکن است در این جایگاه، حتی یکسری دوره ها و برخی مهارت های تکاوری هم به شما آموزش داده شود.
5- نکات مهم در گرفتن مدرک حراست
- انتخاب مؤسسه آموزشی معتبر: قبل از ثبت نام در هر دورهای، از اعتبار و سابقه مؤسسه آموزشی مطمئن شوید. مدارک صادر شده توسط مؤسسات معتبر، از اعتبار بیشتری برخوردار هستند.
- داشتن اساتید برجسته و با تجربه: طبیعتا، هرچقدر آموزش دهنده و استادی که به شما در هر حوزه ای، سابقه، تجربه و تسلط بیشتری داشته باشد، قطعا شما موارد مفیدتر و بیشتری در آن رسته یاد خواهید گرفت.
- توجه به محتوای دوره: اطمینان حاصل کنید که دورههای آموزشی شامل موضوعات مهم و کاربردی مانند دفاع شخصی، مدیریت بحران و کار با تجهیزات امنیتی باشد.
- تمرین و تکرار: پس از گذراندن دورههای آموزشی، به طور مداوم مهارتهای خود را تمرین کنید تا در شرایط واقعی بتوانید به خوبی عمل کنید.
- بهروزرسانی دانش: قوانین و تکنیکهای مرتبط با حراست و نگهبانی ممکن است به مرور زمان تغییر کنند. بنابراین، بهروزرسانی دانش و مهارتهای خود را فراموش نکنید.
- اهمیت دوره کارآموزی و مباحث عملی در محیط های واقعی: باید به این نکته اهمیت ویژه ای اختصاص داد که هرچقدر هم از لحاظ تئوری و عملی آموزش های لازم را دیده باشید، برای حرفه ای شدن در حوزه حراست، در محیط واقعی تجربه کسب کنید.
6- بازار کار و فرصت های شغلی
لازمه هر سازمان و یا شرکت، فروشگاه، کارخانه و یا هرچیزی که مشغول به فعالیت است، داشتن امنیت است. پس بنابراین تا زمانی که شرکت ها مشول به کار باشند، شغل حراست پابرجا می ماند و با افزایش سازمان ها و توسعه بخش های آن، تقاضا برای شغل حراست افزایش پیدا خواهد کرد. با گرفتن مدرک حراست، میتوانید در موقعیتهای شغلی مختلفی مشغول به کار شوید. برخی از این موقعیتها عبارتند از:
- حراست ساختمانهای مسکونی و اداری
- مسئول حراست در شرکتها و سازمانها
- حراست و نگهبان مراکز خرید و فروشگاهها
- مسئول امنیت در فرودگاهها و پایانههای حمل و نقل
- حراست بیمارستانها و مراکز درمانی
- مسئول امنیت در رویدادها و مراسم عمومی
7- چالش های شغل حراست و نگهبانی
اگرچه شغل حراست در نگاه اول برای شما راحت و بدون دردسر باشد، اما در واقع این شغل با چالشهایی نیز همراه است. برخی از این چالشها عبارتند از:
- ساعات کاری طولانی: نگهبانان و مسئولان حراست معمولاً باید در شیفتهای طولانی و گاهی در شبها و تعطیلات کار کنند. روزهای تعطیل برای این شغل معنایی ندارد و اتفاقا در روزهای معمولا مامورین حراست ساعت کاری طولانی تری دارند.
- مواجهه با خطرات: این شغل ممکن است شما را در معرض خطرات فیزیکی و روانی قرار دهد. برای مثال اگر سرقتی در سازمان رخ دهد و شما متوجه آن نشوید، شما هم در این قضیه مقصر خواهید بود و حتی ممکن است به شما اتهام این زده شود که با سارق همدست بودید و موجب شدید این سرقت صورت بگیرد.
- مسئولیت سنگین: حفظ امنیت افراد و اموال مسئولیت سنگینی است که نیاز به دقت و تمرکز بالایی دارد. ممکن است تمام فکر و ذهن شما چه در تایم کاری و یا غیر کاری، حفاظت از اموال و یا کنترل شرایط موجود در محیط کار باشد.
گرفتن مدرک حراست میتواند به شما کمک کند تا به صورت حرفهای وارد این حوزه شوید و از فرصتهای شغلی متنوعی بهرهمند شوید. با گذراندن دورههای آموزشی معتبر، کسب مهارتهای لازم و دریافت مدرک، میتوانید به یک مسئول حراست ماهر تبدیل شوید. به یاد داشته باشید که این شغل علاوه بر مزایای خود، با چالشهایی نیز همراه است که نیاز به تعهد و مسئولیتپذیری بالایی دارد.اگر به امنیت و نظم علاقهمند هستید و میخواهید در این حوزه فعالیت کنید، گرفتن مدرک حراست میتواند اولین گام مهم در مسیر حرفهای شما باشد.
موسسه حفاظتی مراقبتی ستارگان سبز آرای ناجی که دارای مجوزهای مختلفی از جمله مجوز فعالیت از سازمان فراجا، مفتخر است در دوره های آموزشی پایه و حرفه ای حراست در طول سال، افراد مختلفی را سراسر کشور از جمله استان های قم و تهران به حرفه و شغل حراست وارد کرده است. برای آگاهی از شروع دوره ها و ثبت نام کلاس های حراست، میتوانید در صفحه تماس با ما، با کارشناسان ثبت نام در ارتباط باشید.